قرص اناستروزول برای چیست؟
قرص آناستروزول یک داروی هورمونی است که برای درمان سرطان پستان در زنان یائسه تجویز میشود. این دارو با مهار آنزیم آروماتاز مانع تبدیل آندروژنها به استروژن میگردد و در نتیجه سطح استروژن بدن کاهش مییابد. از آنجا که رشد برخی تومورها به استروژن وابسته است، مصرف آناستروزول میتواند به کوچک شدن یا مهار پیشرفت تومور کمک کند. همچنین ممکن است در برخی موارد خاص پزشکی دیگر نیز استفاده شود.
برخی از کاربردها یا موارد مصرف این قرص به شرح زیر است:
- درمان سرطان پستان هورمونوابسته در زنان یائسه
- درمان کمکی پس از جراحی یا پرتودرمانی سرطان پستان
- درمان خط اول در سرطان پستان پیشرفته یا متاستاتیک در زنان یائسه
- کاهش خطر عود سرطان پستان پس از درمان اولیه
فواید قرص اناستروزول
این دارو از دسته داروهای مهارکننده آروماتاز است و بیشترین فایده آن در درمان سرطان پستان هورمونوابسته در زنان یائسه دیده میشود. توضیح کاملتر فواید آن:
- مهار استروژن و کنترل سرطان پستان: بسیاری از سلولهای سرطانی پستان برای رشد به هورمون استروژن وابستهاند. این قرص با جلوگیری از تولید استروژن در بدن، باعث میشود این سلولها نتوانند به راحتی رشد و تکثیر پیدا کنند.
- کاهش احتمال عود بیماری: بعد از جراحی یا پرتودرمانی سرطان پستان، خطر بازگشت بیماری وجود دارد. مصرف این دارو در دوره درمان کمکی (۵ سال) شانس عود سرطان را به شکل قابل توجهی کاهش میدهد.
- موثر در سرطان پستان پیشرفته و متاستاتیک: در مواردی که سرطان به بافتهای دیگر گسترش یافته یا به مرحله پیشرفته رسیده، این قرص میتواند به کوچک شدن تودهها یا کند کردن روند بیماری کمک کند.
- گزینه جایگزین تاموکسیفن: برخی بیماران به داروی تاموکسیفن پاسخ نمیدهند یا عوارض جانبی آن برایشان آزاردهنده است. آناستروزول در زنان یائسه میتواند جایگزین مناسبی باشد و گاهی حتی اثر بیشتری نشان میدهد.
نحوه مصرف قرص اناستروزول
مصرف قرص آناستروزول به طور معمول روزانه یک قرص ۱ میلیگرمی است که باید در ساعت مشخص و به صورت منظم مصرف شود. این دارو را میتوان با یا بدون غذا مصرف کرد. مدت درمان بسته به نظر پزشک معمولاً چند سال ادامه دارد. برای آگاهی از نحوه مصرف این دارو، با ما همراه باشید.
- رایجترین دستور مصرف، یک قرص ۱ میلیگرمی در روز است که باید به طور منظم و طبق تجویز پزشک مصرف شود. افزایش یا کاهش دوز بدون نظر پزشک میتواند اثر دارو را کاهش دهد یا باعث عوارض شود.
- بهتر است قرص هر روز در ساعت مشخصی (مثلاً صبح یا شب) خورده شود تا سطح دارو در خون ثابت بماند و اثربخشی آن بیشتر شود.
- قرص آناستروزول را میتوان با معده خالی یا همراه غذا مصرف کرد. در صورتی که مشکلات گوارشی ایجاد شود، توصیه میشود دارو همراه غذا میل شود.
- طول درمان بین ۵ تا ۱۰ سال بسته به نوع و مرحله سرطان پستان و نظر پزشک معالج است. قطع زودهنگام میتواند احتمال عود بیماری را افزایش دهد.
- بیمار نباید خودسرانه مصرف دارو را متوقف کند. در صورت بروز عوارض یا نیاز به تغییر درمان، حتماً باید با پزشک مشورت شود.
بهترین زمان مصرف اناستروزول
بهترین زمان معمولاً یک بار در روز و در ساعت ثابت است. بیشتر پزشکان توصیه میکنند دارو را در صبحها مصرف کنید تا نظم بیشتری در برنامه درمان ایجاد شود، اما در صورت تمایل میتوان آن را شب هم استفاده کرد. مهمترین نکته، تداوم و مصرف منظم دارو است. همراه یا بدون غذا قابل مصرف بوده و انتخاب زمان باید با نظر پزشک هماهنگ باشد.
در شرایط سرطان یا بیماریهای جدی؛ با مشورت پزشک میتوانید از انواع مکمل های تخصصی استفاده کنید. همچنین، مصرف قرص تقویت سیستم ایمنی بدن نیز بسیار موثر است.
نحوه عملکرد اناستروزول
قرص آناستروزول با مهار آنزیم آروماتاز عمل میکند. این آنزیم مسئول تبدیل آندروژنها به استروژن در بدن است. با مهار آروماتاز، سطح استروژن کاهش یافته و از رشد و تکثیر سلولهای سرطانی پستان که به استروژن وابستهاند جلوگیری میشود. در نتیجه، آناستروزول روند پیشرفت بیماری را کند کرده و احتمال عود سرطان پستان را کمتر میسازد، بهویژه در زنان یائسه مؤثر است.
عوارض قرص اناستروزول
آناستروزول مانند سایر داروها میتواند عوارضی ایجاد کند که شدت آن در افراد متفاوت است. شایعترین عوارض به دلیل کاهش استروژن در بدن رخ میدهند و معمولاً قابل کنترل میباشند. در صورت بروز علائم شدید باید به پزشک مراجعه شود. برخی از عوارض شایع این قرص عبارتند از:
- گرگرفتگی و تعریق شبانه
- درد مفاصل و استخوانها
- خشکی واژن
- سردرد
- خستگی و ضعف
- پوکی استخوان و افزایش خطر شکستگی
این قرص گاهی میتواند عوارض جدی ایجاد کند که نیاز به پیگیری فوری پزشکی دارند. این عوارض کمتر رخ میدهند اما اهمیت بالایی دارند. برخی از عوارض جدی و خطرناک این دارو به شرح زیر است:
- مشکلات قلبی و افزایش ریسک حمله قلبی
- لخته خون و ترومبوز وریدی
- شکستگی استخوان به دلیل پوکی شدید
- واکنشهای آلرژیک شدید مانند تورم صورت یا مشکلات تنفسی
- درد شدید یا تورم مفاصل غیرعادی
موارد احتیاط
قبل از مصرف، اگر به آن یا سایر ترکیبات موجود در دارو حساسیت دارید، از مصرف خودداری کنید. برخی از موارد احتیاط این دارو به شرح زیر است:
- افرادی که به آناستروزول یا ترکیبات مشابه حساسیت دارند نباید این دارو را مصرف کنند. علائم حساسیت ممکن است شامل خارش، تورم صورت یا گلو، تنفس دشوار، یا کهیر شدید باشد. بروز هر یک از این علائم نیاز به مراجعه فوری به پزشک دارد.
- کاهش استروژن میتواند ریسک مشکلات قلبی و افزایش فشار خون را بیشتر کند. افرادی که سابقه حمله قلبی، فشار خون بالا یا سایر بیماریهای قلبی دارند، باید وضعیت قلب خود را قبل و در طول درمان تحت نظر پزشک بررسی کنند.
- افرادی که سابقه لخته شدن خون، سکته یا ترومبوز وریدی دارند، باید با احتیاط این قرص را مصرف کنند. کاهش استروژن میتواند ریسک تشکیل لخته در رگها را افزایش دهد. علائم هشدار شامل تورم پا، درد ناگهانی، یا تنگی نفس است و نیاز به پیگیری فوری دارد.
- آناستروزول برای زنان باردار یا شیرده مناسب نیست. مصرف آن میتواند به جنین یا نوزاد آسیب برساند. زنان در سنین باروری باید از روشهای مطمئن پیشگیری از بارداری استفاده کنند و در صورت بارداری دارو را فوراً قطع و با پزشک مشورت کنند.
مصرف اناستروزول در بارداری
مصرف قرص آناستروزول در دوران بارداری ممنوع است. این دارو باعث کاهش سطح استروژن میشود و میتواند رشد طبیعی جنین را مختل کرده و باعث آسیب جدی به جنین شود. زنان در سنین باروری که تحت درمان با این قرص هستند، باید از روشهای مطمئن پیشگیری از بارداری استفاده کنند. در صورت بارداری تصادفی، دارو باید فوراً قطع شده و بیمار تحت نظر پزشک متخصص زنان و مامایی قرار گیرد تا خطرات احتمالی کاهش یابد.
تداخل دارویی اناستروزول
این دارو ممکن است با برخی داروها و مکملها تداخل داشته باشد. داروهایی که فعالیت آنزیمهای کبدی (مانند CYP3A4) را افزایش یا کاهش میدهند، میتوانند سطح آناستروزول در خون را تغییر دهند. همچنین برخی داروهای ضد صرع، آنتیبیوتیکها و مکملهای گیاهی ممکن است تداخل ایجاد کنند. قبل از مصرف هر داروی جدید، پزشک را مطلع کنید.
شرایط نگهداری اناستروزول
قرص آناستروزول باید در دمای زیر ۳۰ درجه سانتیگراد، دور از نور و رطوبت نگهداری شود. دارو را در ظرف اصلی و بستهبندی محکم قرار دهید و از دسترس کودکان و حیوانات خانگی دور نگه دارید.
سخن پایانی
این مقاله به بررسی درمان سرطان پستان هورمونوابسته در زنان یائسه با قرص آناستروزول، از مجله داروخانه آنلاین مثبت سبز پرداخت. این دارو با مهار آنزیم آروماتاز و کاهش سطح استروژن، رشد تومورهای حساس به هورمون را کند میکند و گزینهای مطمئن برای بیمارانی است که به داروهای دیگر پاسخ نمیدهند. رعایت نکات احتیاطی، مصرف منظم و پیگیری پزشکی دورهای، اثربخشی آناستروزول را افزایش داده و خطر عوارض جدی را کاهش میدهد.



