میزان قند خون نرمال در سنین مختلف چند است؟

انواع آزمایش قند خون

برای سنجش قند خون، چند روش آزمایشی مختلف وجود دارد که هر کدام ویژگی‌ها، پارامترها و کاربردهای خاص خود را دارد. آزمایش قند خون ناشتا، آزمایش تحمل گلوکز خوراکی، آزمایش هموگلوبین و تست قند خون با دستگاه گلوکومتر است. توجه داشته باشید هر نوع آزمایش محدوده مجاز دارد.

انواع آزمایش قند خون:

• آزمایش قند خون ناشتا (Fasting Blood Sugar)
• آزمایش تحمل گلوکز خوراکی یا غیر ناشتا (Oral Glucose Tolerance Test – OGTT)
• تست قند خون با دستگاه گلوکومتر (Blood Glucose Monitoring)

میزان قند خون نرمال چقدر باید باشد؟

میزان قند خون نرمال در هر آزمایش متفاوت است. در ادامه توضیحی درباره آزمایشات و میزان نرمال قند خون در هر آزمایش با توجه به سن و جنسیت متفاوت است.

آزمایش قند خون ناشتا

آزمایش قند خون ناشتا برای اندازه‌گیری میزان گلوکز موجود در خون پس از حداقل 8 ساعت ناشتایی انجام می‌شود. این آزمایش معمولا در صبح و پیش از خوردن هرگونه ماده غذایی یا نوشیدنی صورت می‌گیرد تا سطح پایه قند خون فرد به دست آید. نتایج این آزمایش به تشخیص دیابت، پیش‌دیابت و کنترل وضعیت متابولیکی بیمار کمک می‌کند. سطح بالاتر از محدوده طبیعی می‌تواند نشان‌دهنده اختلال در متابولیسم گلوکز یا دیابت باشد.

بر اساس استانداردهای پزشکی معتبر مانند انجمن دیابت آمریکا (ADA)، محدوده‌های زیر تعریف می‌شود:

• نرمال: کمتر از 100 mg/dL
• پیش‌دیابت: 100 تا 125 mg/dL
• دیابت: 126 mg/dL یا بالاتر (در دو آزمایش جداگانه)

اگر برای تفسیر آزمایش قند خون، علائم اختصاری و محدوده مجاز آن‌ها با توجه به سن و جنسیت خود اطلاع ندارید، نگران نباشید. در ادامه، توضیحات کامل و مورد نیاز درباره این آزمایش و اطلاعات لازم ارائه شده است.

آزمایش تحمل گلوکز خوراکی یا غیر ناشتا

این تست، توانایی بدن در کنترل قند خون بعد از مصرف مقدار مشخصی گلوکز را بررسی می‌کند. فرد پس از ناشتایی، 75 گرم گلوکز مصرف می‌کند و قند خون او در زمان‌های مشخص (یک و دو ساعت پس از مصرف) اندازه‌گیری می‌شود. این تست به ویژه در تشخیص دیابت، پیش‌دیابت و اختلالات متابولیکی در زنان باردار کاربرد دارد.

محدوده مجاز قند خون افراد سالم پس از مصرف گلوکز: 

میزان قند خون نرمال در سنین مختلف

در این قسمت از مقاله به قند خون نرمال در سنین بالاتر می‌پردازیم:

میزان قند خون نرمال در 30 سالگی

برای افراد سالم (بدون دیابت)؛ مقادیر زیر نشان‌دهنده وضعیت متابولیک سالم است:

• قبل از غذا (ناشتا): کمتر از 100 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 140 mg/dL

اهداف کنترلی برای افراد مبتلا به دیابت؛ این مقادیر اهداف درمانی عمومی هستند و ممکن است پزشک بر اساس شرایط هر فرد، اهداف متفاوتی را تعیین کند:

• قبل از غذا: 80 تا 130 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 180 mg/dL
• هنگام خواب: 100 تا 140 mg/dL

میزان قند خون نرمال در سن 40 سالگی

افرادی که در محدوده 40 سالگی با توده بدنی 25 و در معرض چاقی قرار دارند باید توجه ویژه‌ای به قند خون داشته باشند؛ این گونه افراد ممکن است در خطر بیماری‌هایی همچون فشار خون بالا، دیابت و تخمدان پلی کیستیک قرار بگیرند.

برای افراد سالم (بدون دیابت)؛ استانداردهای قند خون برای افراد سالم در این دهه تفاوتی با دهه ۳۰ زندگی ندارد:

• قبل از غذا (ناشتا): کمتر از 100 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 140 mg/dL

اهداف کنترلی برای افراد مبتلا به دیابت؛ اهداف درمانی برای کنترل دیابت در این سن نیز مشابه است:

• قبل از غذا: 80 تا 130 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 180 mg/dL
• هنگام خواب: 100 تا 140 mg/dL

مقادیر فوق مربوط به افراد سالم هستند و افراد دیابتی یا دارای شرایط خاص ممکن است محدوده متفاوتی داشته باشند. برای تفسیر دقیق نتایج، مشاوره با پزشک توصیه می‌شود.

قند خون نرمال در سن 50 سالگی

افراد در سن 50 سالگی در معرض دیابت نوع دو قرار می‌گیرند و در صورتی که آن را کنترل نکنند ممکن است دچار مشکلات فراوانی شوند؛ به همین دلیل بهتر است تمامی افراد در سن 50 سالگی نسبت به قند خون خود حساس باشند.

برای افراد سالم (بدون دیابت):

• قبل از غذا (ناشتا): کمتر از 100 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 140 mg/dL

اهداف کنترلی برای افراد مبتلا به دیابت؛ پزشک ممکن است بر اساس شرایط فردی بازه قند خون را تغییر دهد:

• قبل از غذا: 80 تا 130 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 180 mg/dL
• هنگام خواب: 100 تا 140 mg/dL

قند خون نرمال در سن 60 سالگی

در سن 60 سالگی دیابت یکی از بیماری‌هایی می‌باشد که بیشتر افراد را درگیر می‌کند؛ به صورت کلی قند خون برای افراد سالم در سن 60 سالگی به شرح زیر است:

برای افراد سالم بدون دیابت:

تعریف قند خون نرمال تغییری نمی‌کند، اما ریسک خروج از این محدوده افزایش می‌یابد.

• قبل از غذا (ناشتا): کمتر از 100 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 140 mg/dL

اهداف کنترلی برای افراد مبتلا به دیابت:

در این سن، پیشگیری از افت قند خون (هیپوگلیسمی) اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند.

• قبل از غذا: 80 تا 130 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 180 mg/dL
• هنگام خواب: 110 تا 150 mg/dL (این بازه کمی بالاتر در نظر گرفته می‌شود تا از افت قند شبانه جلوگیری شود)

اگر جزو افرادی هستید که در این سن مبتلا به دیابت شده‌اید یا قند خون شما از بازه طبیعی پایین‌تر است، بهتر است سریعا به پزشک مراجعه نمایید.

قند خون نرمال در 70 سالگی

به دلیل حساسیت سن 70 سالگی قند خون و بررسی آن از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

برای افراد سالم (بدون دیابت):

معیارهای تشخیص سلامتی همچنان ثابت است.

• قبل از غذا (ناشتا): کمتر از 100 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 140 mg/dL

اهداف کنترلی برای افراد مبتلا به دیابت: 

اهداف درمانی اغلب توسط پزشک کمی آسان‌تر در نظر گرفته می‌شوند تا ریسک افت قند خون به حداقل برسد.

• قبل از غذا: 90 تا 150 mg/dL
• دو ساعت بعد از غذا: کمتر از 200 mg/dL
• هنگام خواب: 110 تا 150 mg/dL

برای کنترل بهتر قند خون و پیشگیری از عوارض دیابت، می‌توانید با خرید قرص قند خون و دیابت سلامت خود را تضمین کنید.

قند خون بالا و قند خون پایین چقدر است؟

اگر میزان قند خون کمتر از 70 میلی‌گرم بر دسی لیتر باشد فرد با افت قند خون مواجه شده که آسیب‌هایی را نیز به همراه دارد؛ هنگامی که قند خون از 180 میلی‌گرم بر دسی لیتر عبور کند، افزایش قند خون رخ داده و باید سریعا درمان شود.

نحوه آزمایش قند خون

بررسی میزان قند خون با استفاده از روش‌های مختلفی انجام می‌گیرد که یکی از روش‌های خانگی استفاده از دستگاه قند خون با گلوکومتر می‌باشد؛ برای استفاده از این دستگاه باید قطره خون از نوک انگشت یا بازو را بر روی نوار تست درون دستگاه قرار دهید و سپس سطح گلوکز خون توسط دستگاه تخمین زده می‌شود.

استفاده از این دستگاه ممکن است قند خون حقیقی را نشان ندهد اما برای افراد مبتلا به دیابت که توجه به قند خون در آنها بسیار مهم است، استفاده از این دستگاه ضروری می‌باشد.

یکی دیگر از روش‌هایی که برای تشخیص میزان قند خون توسط پزشک تجویز می‌شود، بررسی مقدار اندک از خون بیمار و تخمین قند خون می‌باشد؛ این روش نسبت به استفاده از دستگاه گلوکومتر به صورت دقیق‌تر قند خون را مورد بررسی قرار می‌دهد.

اهمیت داشتن قند خون نرمال

همانگونه که در مقاله اشاره شد بررسی سطح قند خون نرمال برای تمامی افراد مخصوصاً افراد دیابتی از اهمیت فراوانی برخوردار است. در بیماران دیابتی ترشح انسولین به درستی انجام نمی‌شود به همین دلیل میزان کافی از آن در بدن این گونه افراد وجود ندارد.

انسولین نقش مهم و اساسی در بهبود عملکرد گلوکز برای تامین انرژی مورد نیاز سیستم‌ها و سلول‌های بدن ایفا می‌کند؛ هنگامی که ترشح انسولین به هر دلیلی در بدن کاهش می‌یابد گلوکز نمی‌تواند به درستی به سلول‌ها راه پیدا کند به همین دلیل در رگ‌های خونی باقی می‌ماند.

این اختلال به مرور زمان به عملکرد سیستم‌های بدن آسیب می‌رساند به همین دلیل در زمان ورود کربوهیدرات و قند بدن استفاده صحیحی از این مواد نکرده و شاهد تجمع مواد قندی در بدن خواهیم بود؛ این اختلال آسیب شدیدی را به رگ‌های خونی وارد کرده و در برخی از مواقع با حمله قلبی بروز پیدا می‌کند.

اختلال در قند خون به مرور زمان منجر به:

• آسیب به رگ‌های خونی
• افزایش ریسک بیماری‌های قلبی
• مشکلات متابولیکی متعدد
• نارسایی کلیه
• اختلال بینایی
• سیاه شدن پاها

علاوه بر عوارضی همچون آسیب به رگ‌های کوچک و بزرگ خونی و همچنین حمله قلبی می‌توان به گرفتگی عروق، انواع آسیب‌های عصبی، از دست دادن بینایی، نارسایی کلیه و… اشاره نمود؛ به همین دلیل بررسی قند خون نرمال برای تمامی افراد ضروری می‌باشد.

قند خون خطرناک چند است؟

هنگامی که قند خون نرمال از محدوده طبیعی خود فراتر رفته و کمتر یا بیشتر شود ممکن است فرد را در موضع آسیب قرار دهد به همین دلیل هنگامی که قند خون به کمتر از 70 میلی‌گرم در دسی لیتر برسد فرد در معرض افت قند خون قرار می‌گیرد.

هنگامی که میزان قند خون به کمتر از 54 میلی‌گرم در دسی لیتر برسد فرد به دلیل افت شدید قند خون ممکن است بیهوش شود؛ به صورت کلی این میزان از افت قند خون بیشتر در بیماران دیابت نوع یک اتفاق می‌افتد و نیاز به مراقبت ویژه و مراجعه به پزشک دارد.

در مقابل افت فشار خون حالتی به نام قند خون بالا وجود دارد و آن زمانی ‌است که میزان قند خون از 240 میلی‌گرم در دسی لیتر عبور کند؛ هنگامی که قند خون از این میزان عبور کند کمای دیابتی رخ می‌دهد و در صورت عدم درمان، فرد به کما رفته و حتی ممکن است در معرض مرگ قرار گیرد.

تست قند خون با دستگاه گلوکومتر

این روش آزمایشی به صورت خانگی و سریع برای اندازه‌گیری مکرر سطح گلوکز خون به کار می‌رود. فرد با استفاده از دستگاه گلوکومتر و نوارهای تست، یک قطره خون از نوک انگشت خود می‌گیرد و دستگاه مقدار قند خون را در لحظه نمایش می‌دهد. این تست به افراد مبتلا به دیابت کمک می‌کند تا قند خون خود را در طول روز تحت کنترل داشته باشند و تصمیمات درمانی به موقع اتخاذ کنند.

محدوده‌های معمول قند خون در گلوکومتر:

• قند خون ناشتا: 70 تا 100 mg/dl
• قند خون بعد از غذا: کمتر از 140 mg/dl

محدوده‌ها برای مردان و زنان مشابه است و در بارداری بهتر است تحت نظر پزشک تنظیم شود.

اقدامات فرد در هنگام افزایش قند خون

در هنگام افزایش قند خون راهکارهای ذکر شده در مقاله می‌تواند تا حدی منجر به افت قند خون شود:

• نوشیدن آب کافی در طول روز
• انجام برخی از حرکات و تمرینات ورزشی
• پیشگیری از فشار عصبی و مدیریت اضطراب و استرس
• استراحت و خواب کافی در طول روز
• کنترل قند و کربوهیدرات دریافتی توسط بدن

برای تشخیص افزایش قند خون باید میزان کتون موجود در ادرار مورد بررسی قرار گیرد که این آزمایش به وسیله کیت تست بدون نیاز به نسخه از داروخانه‌ها قابل خرید می‌باشد؛ پس از تهیه کیت تست کتون موجود در ادرار را مورد بررسی قرار دهید.

اگر کتون موجود در ادرار بیشتر از 80 میلی‌گرم بر دسی لیتر باشد باید هرچه سریع‌تر به پزشک مراجعه کنید؛ به یاد داشته باشید که در برخی از مواقع هر چند سطح قند خون افزایش پیدا کرده است اما کتون موجود در ادرار کاملاً طبیعی به نظر می‌رسد.

در هنگام مواجه با چنین حالتی که کتون کاملا طبیعی است اما قند خون افزایش یافته باید اقدامات ذکر شده در مقاله را انجام دهید تا قند خون خود را به حد نرمال برسانید.

اقدامات فرد در هنگام افت قند خون

ساده‌ترین و موثرترین کارهایی که باید در زمان افت قند خون انجام دهید به شرح زیر است:

• نوشیدن مایعاتی همچون آب سیب یا آب پرتقال
• مصرف نوشیدنی‌های قندی همچون نوشابه آب قند
• خوردن آبنبات یا شکلات
• مصرف قرص قند خون

بهتر است پس از گذشت 15 دقیقه مجددا سطح قند خون را اندازه‌گیری کرده و در صورتی که قند خون کمتر از سطح نرمال بود مجددا راهکارهای ذکر شده در مقاله را امتحان کنید تا قند خون به حالت نرمال خود برسد.

 سخن پایانی

همانگونه که در ابتدای مقاله ذکر شد یکی از مهم‌ترین شاخص‌ها برای بررسی سلامت بدن کنترل قند خون نرمال می‌باشد؛ بررسی قند خون چه برای افراد سالم و چه برای افراد مبتلا به دیابت از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

افراد در طول روز حالت‌های مختلفی از میزان قند خون را تجربه می‌کنند اما بهتر است سطح پایه قند خون که به صورت ناشتا اندازه‌گیری می‌شود در حد نرمال کنترل شود؛ بسیاری از افراد در هنگام اختلال در قند خون از قرص قند خون استفاده می‌کند که بسیار کمک کننده است.

این مقاله از داروخانه آنلاین مثبت سبز برای اطلاع رسانی به شما عزیزان برای مراجعه به پزشک می باشد و موارد گفته شده را جایگزین دستورالعمل پزشکی نکنید.